← Powrót do strony głównej

Przedlokacyjne Mąkolno – dawne potrawy i napoje

Kuchnia dawnych mieszkańców przedlokacyjnego Mąkolna była niezwykle bogata i różnorodna, co wynikało z wyjątkowego połączenia żyznych pól, górskich lasów, licznych potoków oraz rozbudowanej sieci stawów. Dzięki temu dieta tutejszych Słowian była znacznie bardziej urozmaicona niż w wielu innych osadach regionu.

Podstawy kuchni: zboża, kasze i podpłomyki

Najważniejszym elementem codziennego pożywienia były produkty zbożowe. Z mąki mielonej w licznych młynach wyrabiano:

Kasza była łączona z warzywami, mięsem, grzybami lub nabiałem, tworząc sycące potrawy idealne na górski klimat.

Zupy – fundament słowiańskiej diety

Zupy stanowiły podstawę codziennego żywienia. W Mąkolnie przygotowywano m.in.:

Mięso – częstsze niż w innych słowiańskich wsiach

Dzięki bogatym puszczom i licznym potokom mięso było tu znacznie częstsze niż w przeciętnej słowiańskiej osadzie. Spożywano dziki, jelenie, sarny, łosie, zające, a dawniej także tury, żubry i niedźwiedzie. Z hodowli pochodziły świnie, kozy, owce, bydło oraz drób.

Popularne były dania takie jak:

Ryby, raki i zwierzęta wodne

Potoki i stawy dostarczały ogromnej ilości białka. Łowiono pstrągi, szczupaki, okonie, liny, karasie, lipienie oraz raki. Występowały tu również bobry i wydry. Ryby pieczono na kamieniach, gotowano w zupach lub wędzono.

Warzywa, strączki i rośliny uprawne

W kuchni wykorzystywano marchew, pasternak, kapustę, rzepę, seler, cebulę, czosnek, groch, bób i soczewicę. Strączki stanowiły ważne źródło białka, szczególnie zimą.

Dary lasu: grzyby, owoce i zioła

Lasy Mąkolna były niezwykle bogate w rośliny jadalne. Zbierano:

Zioła dodawano do potraw, suszono, a zimą przygotowywano z nich napary.

Dieta przedwiosenna – czas niedoborów

Wczesna wiosna była najtrudniejszym okresem. Wtedy jedzono podpłomyki i chlebki z resztek mąki, mięso z polowań, suszone zioła oraz ryby i raki – główne źródło białka w tym okresie.

Napoje

Mieszkańcy Mąkolna pili wodę ze strumieni, mleko, miód pitny, kwas chlebowy, wodę z ziołami i miodem oraz napary z dziurawca, pokrzywy i innych ziół.

UWAGA: To jedynie przykłady – kuchnia dawnych Słowian z Mąkolna była znacznie bogatsza i bardziej różnorodna.